خانه / آرشیو / دوره پنجم (1398) / روندهای تکنولوژی در حال ظهور برای کتابخانه‌ها

روندهای تکنولوژی در حال ظهور برای کتابخانه‌ها

مقدمه مترجم

دیوید لی کینگ مدیر خدمات دیجیتالی در توپکا و کتابخانه­‌ی عمومی شهرستان شونی است. جایی که او به  طرح‌ریزی، گردآوری و آزمایش بر روی روند فناوری نوظهور می‌پردازد.

او در مورد روند در حال ظهور در سطح بین‌المللی به‌عنوان مثال مدیریت وب­‌سایت، تجربه­‌ی دیجیتالی و رسانه­‌ی اجتماعی صحبت کرده است و (این سخنرانی) در تعدادی ژورنال­‌های مرتبط با کتابخانه منتشر شده است. دیوید یک تحلیل­‌گر و محقق ژورنال کتابخانه است.
جدیدترین کتاب او (Face2Face) است که در مورد استفاده فیس‌بوک، توییتر و دیگر ابزار رسانه­‌های اجتماعی جهت ایجاد ارتباطات جمعی گسترده‌­تر است.

—–

در کتابخانه­‌های مدرن امروزی، تکنولوژی دیگر یک سرویس اضافی نیست که در صورت وجود پول و فضای اضافی به کاربران کتابخانه‌­ها ارائه شود. بلکه تکنولوژی یک ضرورت است کاربران کتابخانه‌ها برای بسیاری از خدمات معمول مانند امانت گرفتن کتاب یا برای جستجوی مقاله در پایگاه‌های اطلاعاتی به تکنولوژی متکی هستند.

کتابخانه­‌ها همچنین برای ارائه­‌ی خدمات جدید به کاربران مانند دسترسی به اینترنت، به تکنولوژی نیاز دارند.

کاربران کتابخانه از اینترنت قابل دسترس در کتابخانه برای ارتباط با دوستان و اعضای خانواده از طریق فیس‌بوک، چک کردن ایمیل و یا اطلاع از اخبار هفتگی استفاده می­‌کنند. آن‌ها همچنین از تکنولوژی برای یافتن و درخواست کار استفاده می­‌کنند.

بسیاری از کتابخانه­‌ها در حال حاضر نیز این سطح از تکنولوژی را به کاربران خود ارائه می‌­دهند. کتابخانه‌­ها می­‌بایست به بررسی و یافتن روندهای تکنولوژی جدید به منظور پیشرفت و به روز ماندن و هم‌چنین برطرف کردن نیازهای جدید کاربران خود، ادامه دهند.

چرا باید با روندهای تکنولوژی جدید همراه شد؟

مشاغل مربوط به کتابخانه در حال تغییرند. به احتمال زیاد، شغل شما نیز در چند سال گذشته به میزان چشم‌گیری دچار تغییر شده است. امروزه تمام مشاغل کتابخانه­‌ای تا حدودی از تکنولوژی بهره می­‌برند. برای مثال ممکن است که یک کتابدار نوجوان در یک کتابخانه‌­ی عمومی در میز مرجع کار کند، به سؤالات پاسخ دهد و تدریس نماید. وی همچنین احتمالاً می‌بایست بازی­‌های کنسول مختلفی مانند پلی­‌استیشن و یا یک ایکس باکس را نصب و را‌ه‌­اندازی کند. حتی ممکن است به نوجوانان در انجام تکالیف مدرسه‌­شان که احتمالاً نیازمند توانایی استفاده از کتاب‌های الکترونیکی، ای‌پدها و یا کروم بوک­‌های گوگل است کمک کند. این سه دلیل را برای چرایی علاقه­‌مند بودن به تکنولوژی در نظر بگیرید:

  1. تکنولوژی در برقراری ارتباط به ما کمک می­‌کند. کتابدارهای امروزی باید چگونگی کار با انواع دستگاه‌های تلفن همراه و برنامه‌های کاربردی تلفن‌های هوشمند را به منظور برقراری ارتباط با کاربرانی که پیام کوتاه را ترجیح می‌دهند و یا از خدمات پیام کوتاه برای پرسیدن سؤالات خود استفاده می‌کنند را بدانند. آن‌ها هم‌چنین باید قادر به کمک کردن به کاربران در دانلود و استفاده از برنامه‌های کاربردی کتابخانه‌ای همچون Overdrive و Hoopla باشند.
  2. پیشرفت‌­های شغلی نیازمند مهارت‌­های تکنولوژی است. اگر توصیفات اخیر در مورد شغل کتابداری را بررسی کنید، احتمالاً خواهید دید که شامل داشتن مهارت‌های تکنولوژی نیز می‌شود. یادگیری تکنولوژی ذکر شده در تبلیغات شغلی جدید می­‌تواند در خلال یک مصاحبه شغلی مفید باشد چرا که شما دارای مهارت­‌های ذکر شده در آن توصیفات شغلی هستید.
  3. کاربران کتابخانه خواستار کمک‌هایی با استفاده از تکنولوژی هستند. آن‌ها در رابطه با مسائل تکنولوژی سؤال­‌هایی می­‌پرسند. مثلاً اینکه چگونه یک گوشی هوشمند را به سیستم کتابخانه متصل کنند. ممکن است بپرسند چگونه از پرینتر سه‌بعدی کتابخانه استفاده کنند و یا ممکن است برای دانلود و پرینت یک فایل از آی‌پد نیاز به کمک داشته باشند. کتابدارها نیازمند آموزش و کسب تجربه در حوزه‌­ی تکنولوژی هستند تا به کاربران کتابخانه در این­‌گونه مسائل کمک کنند.

 چگونه پا به پای روندهای تکنولوژی نوظهور پیش برویم؟

می­‌توانید دربارۀ این مسائل مطالعه کنید (همان­‌طور که الآن این کار را انجام می­‌دهید)، سایت‌­های خبری در حوزه تکنولوژی را بیابید و عضو شوید. برای مثال شما می­‌توانید در وبلاگ من (davidelooking.com) یا ایستیفن امبرز وبلاگ (http://stephenslighthouse.com) عضو شوید تا در مورد روندهای تکنولوژی نوظهور مطلع شوید. برای سایت­‌های خبری کلی­تر در زمینه‌­ی تکنولوژی، شما باید

Techmeme (techmeme.com/),cnet(cnet.com/),یا WIRED(wired.com)

را بررسی کنید.

اگر چه مطالعه راه خوبی برای آگاهی از تکنولوژی‌­های جدید است، اما کار با آن‌ها در واقع بهتر است. از خرید تکنولوژی‌های جدیدتری مثل فیت بیت یا اکو دات آمازون برای چگونگی نحوۀ کار با آن‌ها هراسان نباشید. اگر کتابخانه شما از عهده­‌ی آن بر می‌­آید، کمی از بودجه تکنولوژی را به خرید محصولات هوشمند جدید تخصیص دهید و آن‌ها را با کارکنان خود به اشتراک بگذارید. برای مثال کتابخانه­‌ی من یک جعبه‌ابزار تکنولوژی برای استفاده­‌ی کارکنان ایجاد کرده است. داخل این جعبه‌ابزارهایی مثل دوربین، میکروفون، آی‌پدها و کروم بوک‌­های گوگل وجود دارند. ما حتی یک سیستم واقعیت مجازی VR (هدست واقعیت مجازی HTVC Vive) تهیه کرده‌ایم تا کارکنان ما با تکنولوژی VR آشنا شوند و در امور کتابخانه از آن استفاده کنند.

چه روندهای تکنولوژی جدیدی از همه مهم­ترند؟

هر روزه پیشرفت‌­های جدیدی در تکنولوژی رخ می‌­دهد و ممکن است تصمیم‌گیری برای تحقیق بیشتر در این زمینه سردرگم کننده باشد. اگر چنین است، ابتدا بر روی این موارد تمرکز کنید:

اینترنت اشیا (IoT)

 اینترنت اشیا از دستگاه‌­هایی تشکیل شده است که حسگرهایی دارند و نسبت به محیط اطراف خود واکنش نشان می‌دهند و اطلاعات را به پایگاه‌های داده ابری ارسال می­‌کنند. از نمونه‌­هایی از این وسایل می‌­توان به ترموستات‌­های جدید مانند ترموستات نست، ابزارهای ردیاب بلوتوثی مانند ردیاب تایل و دستگاه‌­های پوشیدنی مانند فیت بیت و یا ساعت اپل اشاره کرد.

ماشین­‌های هوشمند و هوش مصنوعی

 ماشین­‌های هوشمند دستگاه‌­های IoT هستند که از برخی اشکال هوش مصنوعی برای عملکردشان استفاده می‌­کنند.

یک نمونه از ماشین­‌های هوشمند، لوازم خانگی هوشمند مانند گوگل هوم، آمازون اکو و هوم کیت۱ هستند. این لوازم هوشمند سیستم‌­های خانگی مانند سیستم نوری، گرمایشی، سرمایشی و سیستم‌­های امنیتی را کنترل می­‌کنند. آن‌ها همچنین می­‌توانند با کمک به برنامه‌­ریزی‌های روزانه شما یا ارائه­‌ی هشدارهای یادآوری، به عنوان دستیاران دیجیتالی شخصی عمل کنند.

تلفن‌های همراه

بسیاری از کاربران کتابخانه به هنگام بازدید از کتابخانه یک دستگاه تلفن همراه یا گوشی هوشمند به همراه دارند. طبق آمار زیر در اسلواکی شصت‌وپنج درصد از بزرگ‌سالان از گوشی­‌های هوشمند استفاده می­‌کنند.

این کاربران برای همه چیز از گوشی‌­های هوشمند استفاده می‌­کنند و همچنین انتظار دارند که با دستگاه تلفن همراه‌شان به کتابخانه متصل شوند.

تکنولوژی همه‌جانبه

تکنولوژی همه‌جانبه شامل واقعیت مجازی و واقعیت افزوده است. واقعیت مجازی به شکل زیر تعریف شده است.

یک تجربه تعاملی حاصل از رایانه که در محیط شبیه‌سازی شده رخ می­‌دهد، که بیشتر با بازخورد حسی دیداری و شنیداری و همچنین با بازخوردهای حسی دیگری مثل بازخورد لمسی همراه است. این محیط همه‌جانبه می­تواند به دنیای واقعی شباهت داشته باشد و یا می­‌تواند خیالی باشد، فراهم ساختن تجربه‌ای که در واقعیت فیزیکی عادی امکان‌پذیر نیست.

واقعیت افزوده را این‌گونه تعریف می­‌کنند:

تجربه‌ای تعاملی از یک محیط دنیای واقعی که در آن اشیای موجود در دنیای واقعی به‌وسیله‌ی اطلاعات ادراکی حاصل از رایانه «افزوده» می‌شوند. گاهی از طریق چند حالت حسی شامل بینایی، شنوایی، لامسه، حسی ـ پیکری و بویایی برای این کار استفاده می‌شود. اطلاعات حسی استفاده شده می‌توانند سازنده باشند (به این معنی که به محیط طبیعی اضافه شوند) یا مخرب باشند (به این معنی که محیط طبیعی را کاملاً بپوشانند) و کاملاً با دنیای فیزیکی در هم تنیده شوند، به گونه­‌ای که شخص آن را بُعدی همه جانبه از محیط واقعی می‌­بیند.

جنبش آفرینش در کارگاه­‌های فناوری

فضاهای آفرینش و آزمایشگاه‌های رسانه‌های دیجیتال کم­‌کم در حال ظاهر شدن در جوامع و کتابخانه­‌ها هستند. این فضاهای آفرینش مرکز دسترسی به ابزار و دستگاه‌ها را فراهم می‌سازند. ابزارها و دستگاه‌هایی که کاربران کتابخانه معمولاً مالک‌شان نیستند؛ مانند روتر دیجیتالی سی ان سی بزرگ، دستگاه حکاکی لیزری و یا چاپگر سه بعدی. کارگاه­‌های رسانه دیجیتالی نرم‌افزارهای چندرسانه‌ای مانند Adobe ‘ s Creator Suite یا Apple ‘s Final Cut Pro، Editing soft ware X Video را فراهم می‌کنند. آن‌ها همچنین ممکن است میکروفن، دوربین‌های فیلم‌برداری و پرده سبز قابل استفاده داشته باشند.

حریم خصوصی

 حریم خصوصی یک ترند نوظهور پر تقاضا است که در سال­‌های اخیر اهمیت زیادی پیدا کرده است. در ایالات‌متحده، ما مشخصاً می­‌توانیم از EU و قوانین اخیر حفاظت از اطلاعات عمومی (GDPR) متمرکز بر اطلاعات شخصی و خصوصی یاد بگیریم.

با ظهور سرویس‌های دیجیتال همیشه روشن و همیشه متصل، باید به کتابخانه­‌ها یادآوری کرد که برنامه‌های کاربردی و سرویس‌­ها و پایگاه­‌های اطلاعاتی‌ لزوماً سیستم­‌های خصوصی و بسته‌ای نیستند. نکته مهم برای کارکنان کتابخانه، دانستن نوع اطلاعات جمع‌آوری شده و نوع استفادۀ کتابخانه از آن‌هاست و همچنین می‌توانید به کاربران کتابخانه در مورد تنظیمات حریم خصوصی در سرویس‌های آنلاینی همچون فیس‌بوک یا محصولات گوگل آموزش دهید.

چگونه این روندها بر کتابخانه تأثیر می‌گذارند؟

پیگیری این روندها مهم است، برای اینکه در حقیقت در برخی موارد بر کتابخانه و کاربران کتاب تأثیر می­‌گذارند. گام مناسب اول در این زمینه، آموزش تکنولوژی نوظهور به کارکنان کتابخانه و کاربران کتابخانه است. از کارکنان کتابخانه شروع کنید. برگزاری جلسات آموزش تکنولوژی به کارکنان بسیار آسان است چرا که شروع به ادغام آن‌ها در کتابخانه می‌کنند. برای مثال اگر کتابخانه شما اخیراً یک چاپگر سه‌بعدی تهیه کرده باشد، از آموزش نحوۀ استفاده از دستگاه و نرم‌افزار طراحی سه‌بعدی، اطمینان حاصل کنید. کتابخانه­‌هایی در سطح کوچک‌تر با بودجه محدود ممکن است قادر به تهیه دستگاه­‌های جدیدی مانند فیت بیت و یا آمازون اکو نباشد، اما ممکن است کارمند کتابخانه یکی از آن‌ها را داشته باشد. اگر آن شخص تمایل دارد از او تقاضا کنید تا آن وسیله را به کتابخانه آورده و به همه کارکنان نشان دهند تا با این روش همه اشخاص مطلبی را درباره این وسیله یاد بگیرند.

کتابخانه‌ها همچنین می‌توانند کلاس‌ها و رویدادهایی را در حوزه ابزارهای تکنولوژی نوظهور را برای کاربران برگزار کنند. برای مثال: زمانی که کتابخانه من هدست واقعیت مجازی HTC Vive خریداری کرد، ابتدا جلسات آموزش کارکنان را برگزار کردیم. پس از برگزاری این جلسات آموزشی، وسیله هدست واقعیت مجازی HTC Vive را از طریق برگزاری رویدادهای گوناگون در کتابخانه، با کاربران خود به اشتراک گذاشتیم. ما همچنین آن را طی برگزاری gaming night ماهانه که بزرگ‌سالان بسیاری را به خود جذب می‌­کند و همچنین در رویدادهایی که نوجوانان در آن‌ها شرکت می‌کنند به اشتراک گذاشتیم.

روندهای تکنولوژی نوظهور بر بودجه کتابخانه تأثیر خواهد گذاشت. کتابخانه‌­ها بایستی جهت جایگزینی تکنولوژی‌­های جدید با سیستم‌­های قدیمی‌تر برنامه‌­ریزی کنند. برای مثال، در همین سال گذشته کتابخانه ما اسکنرهای جدید و هوشمندِ مبتنی بر اپلیکیشن را جایگزین اسکنر­های قدیمی بارکد دستی کرد.

همچنین همراهی با تکنولوژی‌های نوظهور، به کتابخانه‌ کمک می‌کند تا خود را برای تغییراتی که در پی نیازهای کاربران، بر کتابخانه تأثیر می‌گذارند آماده شود. برای مثال چهار پنج سال پیش کتاب‌خوان‌های الکترونیکی ناگهان در ایالات‌متحده محبوبیت زیادی پیدا کردند. ظاهراً کتاب‌خوان‌های الکترونیکی هدیه‌­ی کریسمس محبوبی برای افراد سالمند بودند و پس از سال نو افراد زیادی دستگاه‌های خود را برای یادگیری نحوۀ اتصال آن به سرویس اور درایو (خدمات دیجیتالی) کتابخانه می‌­آورند.

در استفاده از دستگاه‌­های ایبوک‌خوان و برای یادگیری چگونگی دانلود اپلیکیشین­‌های اور درایو از فروشگاه‌­های مختلف، کارکنان کتابخانه­‌ها مجبور بودند بدون معطلی خود را به روز کنند، ضمناً باید چگونگی متصل کردن دستگاه به سیستم وای‌فای کتابخانه را نیز یاد می‌گرفتند.

اگر یک کتابخانه خود را از قبل با خرید خواننده­‌های ایبوک برای این روند نوظهور آماده کرده باشد، کارکنان آن آماده‌­ی پاسخگویی به هر سؤالی در مورد کتاب‌های الکترونیکی هستند. در غیر این صورت، کارکنان کتابخانه در پاسخگویی به کاربران کتابخانه دچار مشکل خواهند شد.

از کجا باید شروع کرد؟

یک شروع خوب، خواندن تعدادی از بلاگ­‌هایی با موضوع تکنولوژی و نشریه­‌های تجاری، مانند نمونه­‌هایی که در قسمت فوق اشاره شد. این موضوع در به روز بودنتان در مورد روندهای تکنولوژی نوظهور کمک می‌­کند.

هم‌چنین شما می­توانید فهرستی از تکنولوژی­‌های مورد نیاز را برای کتابخانه­‌ی تان تهیه کنید و در مورد آن‌هایی که نیاز به ارتقا دارند و یا تابه‌حال استفاده نشده‌اند به بحث و تبادل‌نظر بپردازید.

همچنین می‌توانید در مورد موضوعاتی که کم درباره آن‌ها پرداخته شده است با کاربران کتاب‌خوان صحبت کنید، اینکه مثلاً چه ترندها یا چه تغییراتی از تکنولوژی‌های نوظهور آن‌ها را مجذوب می‌­کند.

اطمینان حاصل کنید که در مورد موضوعات این­‌چنینی کتاب و فیلم‌های آموزشی در اختیار دارید و کلاس­‌های آموزشی متعددی را در این راستا برگزار کنید.

وقتی شما چنین برنامه‌ریزی برای آینده ترتیب دهید مطمئن باشید که کارکنان کتابخانه‌­ی‌تان برای موج بعدی تکنولوژی آماده خواهند شد. در این عرصه شما خواهید توانست با آموزش تأثیر مثبتی بر جامعه‌­ی خود با آموزش کاربران کتاب در مورد تکنولوژی‌ نوظهور داشته باشید و کتابخانه شما از طریق تبدیل شدن به یک مکان یادگیری برای تکنولوژی‌­های جدید شهرتی به دست خواهد آورد.

پانویس:
[۱] ـ Google Home،Amazone Echo، Apple Home Kit

منبع: این نوشته ترجمه مطلبی با این عنوان است: emerging technology trends for libraries

نویسنده: دیوید لی کینگ – کتابخانه مرکزی شهر توپکا و شاونی، ایالات‌متحده آمریکا

مترجم: حسن بلندی

 

درباره ی حسن بلندی

کتابدار کتابخانه شهدای فرهنگی آذرشهر

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *